Helpt extra bicarbonaat de sportprestatie?

Dit is de 57e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Helpt extra bicarbonaat de sportprestatie?

INLEIDING:

Dat in een zware wedstrijd het melkzuur zowat uit je oren spuit, is sterk overdreven. Maar het is zeker zo dat spieren tijdens een intensieve inspanning gaan verzuren. Kan bicarbonaat hier tegen helpen en op deze manier verlichting geven? En werkt smeren eigenlijk net zo goed als slikken? Aflevering 57 van de Slimmer Presteren Podcast gaat in op de voor- en nadelen van bicarbonaat voor atleten.

Bicarbonaat ofwel natriumwaterstofcarbonaat, maagzout, baksoda, bakpoeder, zuiveringszout en bluspoeder lijkt wel een alledaags wondermiddel wanneer je op internet gaat speuren naar de effecten ervan. Zo blijven bloemen langer mooi met een theelepel bicarbonaat in het water en zorgt een bakje met baking soda in de koelkast ervoor dat alle nare luchtjes verdwijnen. Ook handig om de stank in je hardloopschoenen te elimineren!

Maar dit is waarschijnlijk niet de belangrijkste reden waarom menig baanwielrenner en middellange afstandsloper de bicarbonaat in huis heeft gehaald. Bicarbonaat is namelijk in het menselijk lichaam een belangrijke buffer tegen de in het bloed aanwezige zuren. En wie hard wil fietsen of lopen, die produceert tijdens de anaerobe verbranding zuur in de vorm van H+ ionen in de spiercellen. Wanneer dat zuur effectief gebufferd kan worden, betekent dit -theoretisch in ieder geval- dat een intensieve inspanning langer volgehouden kan worden. 

Maar werkt dit ook zo? Wanneer is het nuttig voor een atleet om bicarbonaat voor de training of wedstrijd te nemen, en wanneer moet dat dan gebeuren? Maar eh, je gaat toch enorm boeren of raakt aan de diarree van dit spul: kun je bicarbonaatcrème niet gewoon op je benen smeren zoals Lance Armstrong inmiddels ook ontdekt heeft?

Het zijn de belangrijkste vragen die Gerrit en Jurgen bespreken in aflevering 57 van de Slimmer Presteren Podcast. Het laatste woord is zoals altijd aan coach en sportarts Guido Vroemen: is hij eigenlijk voorstander van bicarbonaat voor zijn atleten?

SHOWNOTES:

‘Consensus statement’ IOC met betrekking tot supplementen: https://bjsm.bmj.com/content/52/7/439.long

Factsheet ‘Alles over sport’ met betrekking tot extra natriumbicarbonaat voor atleten: https://www.allesoversport.nl/thema/topsport/factsheet-natriumbicarbonaat/

Recente Australische studie die het effect van bicarbonaat crème met pillen heeft vergeleken: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32575069/

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Extra vitamine D voor een betere sportprestatie?

Dit is de 52ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Extra vitamine D voor een betere sportprestatie?

INLEIDING:

De donkere winterperiode loopt ten einde en het buitensporten lonkt. Tijd om onze vitamine D spiegels op te peppen! Laat het zonnetje maar komen dus…Maar profiteert de sportprestatie hier ook van en is het daarom goed om vitamine D als supplement te nemen?

De kracht van zonlicht voor spieren en gewrichten

In de jaren ’50 van de vorige eeuw viel ineens het kwartje bij een aantal Duitse sportwetenschappers. Ze kregen regelmatig de vraag van oplettende sportcoaches hoe het toch kwam dat atleten zoveel vooruitgang boekten wanneer de dagen gingen lengen en de zon langer hoog aan de hemel stond. Zat er iets speciaals in het zonlicht, een prestatiebevorderende stof misschien?

Het antwoord volgens de wetenschappers: vitamine D. Gratis en voor niets geproduceerd in de menselijke huid met de hulp van ultraviolette straling uit het zonlicht. Zonder vitamine D te meten was het voor de coaches klip en klaar: de Duitse atleten moesten nog maar een pilletje aan hun dieet toevoegen, eentje waar vitamine D in zat.

Zelfs topsporters komen te weinig buiten in de winter

De hedendaagse leveranciers van supplementen voor de sportmarkt zal het als muziek in de oren klinken. Vitamine D is immers goed voor botten, spieren en wellicht ook het immuunsysteem, en is het bovendien niet zo dat in de winterperiode een grote groep mensen sowieso te laag in hun vitamine D zit?

Wat dat betreft zijn sporters ook maar mensen die bij guur winterweer liever binnen blijven en onvoldoende zon zien, en ook met hun normale voedselinname geen extra rekening houden met de algemene dagelijkse hoeveelheid vitamine D die ze zouden moeten binnenkrijgen. Een onderzoek van een paar jaar geleden onder een grote groep Nederlandse topsporters liet dat laatste ook zien, en dat waren nota bene topsporters. Kortom: supplementeren die sporters!

Is er wetenschappelijk bewijs voor Vitamine D slikken?

Of zijn het vooral mooie praatjes die de vitamine D makers hier ons willen verkopen? Wat is eigenlijk het wetenschappelijk bewijs dat méér vitamine D ook direct de sportprestatie verbetert en onder welke omstandigheden precies? En hoeveel moet je dan nemen en kun je eigenlijk ook teveel slikken?

In aflevering 52 van de Slimmer Presteren Podcast bespreken Gerrit en Jurgen of vitamine D een zinvolle aanvulling op het sportersdieet is.

Uiteraard gaan ze hiervoor tijdens het rondje ‘Zoomen met Vroemen’ ook te rade bij sportarts en topcoach Guido Vroemen: raadt hij zijn atleten extra vitamine D aan?

 

SHOWNOTES:

Engelse studie uit 2018 die naar invloed vitamine D op de sportprestatie onder grote groep militairen keek: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6282681/

Knelpunten bij de huidige kennis over vitamine D en de sportprestatie: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5790847/

Alex Hutchinson’s kijk op de rol van vitamine D als supplement voor atleten: https://www.outsideonline.com/2420325/vitamin-d-athletic-performance-research

Proefschrift Floris Wardenaar naar voedingsinname van Nederlandse topsporters: https://edepot.wur.nl/399863

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

 

Gezond eten in coronatijd: 10 slimme eet-tips om af te vallen

Dit is de 51ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Gezond eten in coronatijd: 10 slimme eet-tips om af te vallen

INLEIDING:

Het zijn lastige tijden voor mensen die graag actief zijn en daarbij ook van lekker eten houden. Want de coronakilo’s stapelen zich langzaam in je lichaam op terwijl het echte sportseizoen nog op zich laat wachten. In aflevering 51 van de Slimmer Presteren Podcast geven Gerrit en Jurgen tien tips die je helpen om op gewicht te blijven.

Nederland wordt hoe langer hoe dikker

“We zijn gezamenlijk miljoenen coronakilo’s aangekomen”, vertelde demissionair premier Mark Rutte tijdens een van zijn afgelopen persconferenties. Hoewel deze uitspraak wat overdreven lijkt -een steekproef van het Voedingscentrum aan het eind van 2020 gaf aan dat 17 procent van de ondervraagden sinds het begin van de coronacrisis daadwerkelijk zwaarder was geworden maar dat 63 procent op gewicht was gebleven- is het inmiddels duidelijk dat de lockdown niet aan ons voorbijgaat zonder schadelijke gevolgen voor de gezondheid.

Het effect van bewegen op gewicht

Minder beweging draagt hier in belangrijke mate aan bij. Corona heeft Nederland in een beweegcrisis gebracht, zo concludeerde recent onderzoek van de HAN. Zo is een derde van de volwassenen vanaf 25 jaar minder gaan wandelen, fietsen of sporten tijdens de coronacrisis.

Gelukkig kwam een kleine groep (twaalf procent) juist meer in beweging, maar de toename van 77 miljoen beweegminuten per week in deze groep weegt bij lange na niet op tegen het verlies van 226 miljoen beweegminuten in de week in de eerste groep.

Slimme eetwissels voor structurele verandering

Het maakt het belang van gezond eten in deze periode alleen nog maar belangrijker. Dat is best lastig want het vaker verplicht thuiszitten heeft een aanzienlijke invloed op ons eetpatroon. Is een speciaal dieet hiervoor nodig? Nee, zeker niet. Maar een paar slimme eettips brengen je al snel in de juiste richting.

De 51e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast zet er tien voor je op een rij. De leukste online sessie over afvallen waarin je leert hoe je met de juiste voeding nog fitter kunt worden. Doe er je voordeel mee!

SHOWNOTES:

De eetwissels van het Voedingscentrum: https://www.voedingscentrum.nl/nl/thema/eetwissel.aspx

 

Waarom meer sporten niet automatisch tot meer gewichtsverlies leidt: https://www.vox.com/2016/4/28/11518804/weight-loss-exercise-myth-burn-calories

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Het gezonde kerstdiner: hoe ziet een gezonde sportmaaltijd eruit?

Dit is de 41ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Het gezonde kerstdiner: hoe ziet een gezonde sportmaaltijd eruit?

INLEIDING:

Dat eten belangrijk voor de sportprestatie is, is duidelijk. Maar wat zet je dan op tafel tijdens de feestdagen? Is de traditionele gevulde kalkoen voldoende of horen hier ook aanvullende supplementen bij?

Meer weten: schuif dan gezellig aan bij de Kerstbrunch van de mannen van de Slimmer Presteren Podcast.

Eten en drinken: het is het meest besproken onderwerp op de sportfora op het internet. De motor in je sportende lijf heeft goede brandstof nodig anders gaat hij sputteren. Maar terwijl je bij het tankstation de overzichtelijke keus hebt tussen diesel en benzine, loopt het aanbod in sportvoeding de spuigaten uit.

Speciale drankjes met kekke kleurtjes en allerhande ingrediënten en daarbovenop allerlei pilletjes en poeders die je als aanvullend supplement kunt nemen. Je ziet door de bomen het bos niet meer.

Zo ook de Nederlandse topsporter, zo blijkt uit het proefschrift van Floris Wardenaar enkele jaren terug. Wardenaar concludeerde dat zelfs onze sporttoppers minder voedingsstoffen in hun basisvoeding hebben dan wordt aanbevolen. Zij zouden gezonder moeten eten en daarbij kunnen profiteren van extra vitamines uit een potje.

Maar let op: dit gaat om topsporters voor wie iedere seconde telt. Geldt dit ook voor de recreatieve sporter, moet die ook gaan shoppen in het uitpuilende rek met voedingssupplementen dat begint met de A van alanine en eindigt met de Z van Zink?

In deze speciale Kerstaflevering van de Slimmer Presteren Podcast laat Gerrit Jurgen een feestpakketje met supplementen uitpakken en bespreken zij wat gezonde voeding voor een sporter is en of extra vitaminepilletjes en andere poedertjes hier ook bij horen.

Tijdens het ‘Zoomen met Vroemen’ horen zij van coach Guido Vroemen welke extra’s hij zijn atleten voorschotelt.

SHOWNOTES:

Circulaire sokken van de UHTT: https://rockay.com/about/

Het verhaal van Sven Kramer en zijn teveel aan Vitamine B6 inname: https://www.volkskrant.nl/sport/beenblessure-sven-kramer-was-te-wijten-aan-te-veel-vitamine-b6~bba2efd5/

Onderzoek Floris Wardenaar naar voeding en supplementen bij Nederlandse topsporters: https://www.han.nl/onderzoek/nieuws/promotie-floris-wardenaar/

Sportgericht artikel van Wim Burgerhout over zin en onzin van het gebruik van anti-oxidanten: https://www.researchgate.net/publication/339447010_Oxidatieve_stress_vloek_of_zegen_Deel_3_Zin_en_onzin_van_het_gebruik_van_antioxidanten

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Het raadsel van spierkramp: is augurkensap een oplossing?

Dit is de 35ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Het raadsel van spierkramp: is augurkensap een oplossing?

INLEIDING:

Auw! Het is het horrorscenario van elke atleet: ga je voor een toptijd, krijg je pats boem kramp in je kuit of in je hamstring. Is het de hitte en heb je te weinig gedronken misschien? Wat is eigenlijk de oorzaak van spierkramp? En kun je het vermijden? In aflevering 35 proberen de mannen van de Slimmer Presteren Podcast het mysterie van die ellendige kramp te doorgronden.

De 221 meter hoge Hooverdam wordt gezien als een van de grootste bouwwerken van de 20e eeuw. In de enorme dam die midden in de kolkende Colorado rivier gebouwd is, zit 6 miljoen ton beton. Duizenden arbeiders hebben er tussen 1930 en 1936 aan gewerkt; het ging gepaard met bloed, zweet en tranen, zo vermelden de geschiedenisboeken.

Dat zweet kan wel kloppen: onderzoek bij een groep arbeiders wees uit dat ze behoorlijk uitgedroogd waren en dat ook de concentratie van de elektrolyten natrium en chloride in hun bloed verlaagd was. Daarbij klaagden de arbeiders veelal over kramp in hun armen en benen. De onderzoekers besloten om een aantal van hen extra water en tabletten met natriumchloride (keukenzout) te geven. Het bood soelaas: de arbeiders voelden zich stukken beter en klaagden over minder kramp.

Een eeuw later wordt een tekort aan elektrolyten vaak nog steeds genoemd als de belangrijkste oorzaak voor kramp tijdens het sporten. Echter, wanneer na afloop van een marathon of Ironman de samenstelling van het bloed van de deelnemers die klagen over kramp vergeleken wordt met het bloed van atleten die geen kramp hebben gekregen, blijkt er weinig verschil in concentratie van natrium, kalium, chloride, calcium of magnesium. Ook is er in studies waar kramp experimenteel wordt opgewekt door kleine spiergroepen lange tijd elektrisch te stimuleren, geen nadelige invloed van een tekort aan vocht gevonden.

Het roept de vraag op of kramp überhaupt wel het gevolg is van dehydratatie en een tekort aan elektrolyten. Is er misschien iets anders aan de hand waardoor we kramp krijgen en wat kan eigenlijk verklaren dat augurkensap de experimenteel opgewekte spierkramp doet verdwijnen?

In aflevering 35 van de Slimmer Presteren Podcast bespreken Gerrit en Jurgen de laatste inzichten over spierkramp. Tijdens het wekelijkse ‘Zoomen met Vroemen’ horen zij van coach Guido Vroemen of hij nog een gouden tip heeft om kramp tijdens het sporten te vermijden of snel kwijt te raken.

 

SHOWNOTES:

Groot overzichtsartikel over oorzaken en behandeling kramp uit 2019: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6901412/

Alex Hutchinson over Spaanse studie die suggereert dat krachttraining beter helpt tegen kramp dan een elektrolytendrankje: https://www.outsideonline.com/2416514/muscle-cramps-research-2020

De website van HotShot, het anti-krampdrankje (aldus de makers): https://teamhotshot.com/

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast