Categorieën
Seizoen 6 Sport psychologie

113. Totale instorting tijdens de race: hoe ga je daar mee om?

Home » Sport psychologie

Dit is de 113e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Totale instorting tijdens de race: hoe ga je daar mee om? Met sportpsycholoog Jens van Lier

INLEIDING:

Eindelijk is het dan zover: dé wedstrijd waar jij je zinnen op hebt gezet, gaat van start. Je voorbereiding is zó goed geweest dat een hoge klassering en een p.r. haalbaar zijn. Maar terwijl lange tijd alles op rolletjes loopt, slaat ineens het noodlot toe: je lijf wil niet meer. Hoe kan zoiets gebeuren? En hoe zorg je ervoor dat het een volgende keer wél goed gaat? We vragen het in de 113e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast aan dé wielrenpsycholoog: Jens van Lier.

Je kop tegen je lijf

“Ik had de benen niet” is met de stip het meest gegeven antwoord van een wielrenner, triatleet of marathonloper wanneer hem of haar gevraagd wordt naar een verklaring voor een tegenvallende prestatie. Omdat er meestal niet wordt doorgevraagd (‘Hoe kan dit dan?’, ‘Had je gisteren de benen dan nog wel?’, ‘Waar ben je ze precies kwijtgeraakt’, ‘Had je geen reservebenen meegenomen’) lijkt het leveren van een goede sportprestatie volgens dit gegeven dan ook eenvoudig: zorg voor topbenen op de dag dat het moet gebeuren.

Alle seinen staan op groen

Oké, dan doen we dat. We trainen strak volgens het schema dat de coach ons heeft voorgeschreven. We eten volgens het sportboekje en laten de alcohol de laatste week staan. We gaan op tijd naar bed en skippen de leuke feestjes. We laten ons zelf eens goed verwennen door de sportmasseur, brengen de fiets voor een upgrade naar de fietsenmaker en kopen alsnog de nieuwste schoenen met dikke zolen en een carbonplaat.

En zie daar: onze benen worden sterker en sterker, en voelen steeds beter en beter. Ook de data van de vermogensmeter op de fiets of de hardloopschoen bevestigen het: we zijn in een bloedvorm. Niets staat een podiumplek of persoonlijk record nog in de weg, want de benen zijn top!

En toch niet de prestatie die je hoopte

Maar oh jee: tijdens de race doen de benen niet zoals ze zouden moeten doen. Hoe dit in godsnaam mogelijk is en hoe je hiermee om moet gaan als sporter bespreken we in de 113e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast met onze ‘Special Guest’: wielren-psychologoog Jens van Lier.

Video over Totale instorting tijdens de race: hoe ga je daar mee om? Met sportpsycholoog Jens van Lier

https://www.youtube.com/watch?v=Yqooz4FIk5w

Categorieën
Seizoen 6 Sport psychologie

108. De dag voor de wedstrijd: hoe pak je die aan?

Home » Sport psychologie

Dit is de 108e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

De dag voor de wedstrijd: hoe pak je die aan?

INLEIDING:

Eindelijk is het zover: de wedstrijd waar je zolang naar uitgekeken hebt en met al je ziel en zaligheid voor hebt getraind, staat voor de deur! Hoe zorg je dat de zenuwen je enthousiasme en vertrouwen niet teveel onderuit halen? En wat kun je de dag voor een wedstrijd het beste wél of juist niet doen? We bespreken het in aflevering 108 van de Slimmer Presteren Podcast.

De dag voor de wedstrijd slaat de verveling toe

Hoe langer hij in het hotel in Milaan moest verblijven, des te chagrijniger voelde Jacques Anquetil zich worden. Het was juni 1956 en de Franse hardrijder was in de Italiaanse stad neergestreken om het werelduurrecord -sinds 1942 in handen van Fausto Coppi- te verbeteren.

Maar dat viel vies tegen. Bij zijn eerste poging ging Anquetil veel te snel van start waardoor hij na 54 minuten zijn poging staakte omdat hij al te ver achter lag op schema. Besloten werd om snel een nieuwe poging te wagen.

Een feestje op de dag voor de wedstrijd om de zenuwen de baas te worden?

Anquetil was daar niet erg blij mee. De Fransman verklaarde geen oog dicht te kunnen doen omdat hij steeds maar met het uurrecord bezig was. Toen zijn verzorger dat hoorde, wist die wel een manier om Anquetil van zijn zenuwen af te helpen.

Hij sloop samen met de renner ‘s avonds het hotel uit en reed naar een dancing aan het Comomeer waar Anquetil tot diep in de nacht danste en de nodige sterke drank innam.

Het draait allemaal om de juiste mentale instelling

Het had de juiste uitwerking: Anquetil sliep erna als een roos en voelde zich mentaal veel sterker. Zo veel sterker, dat hij voor zijn volgende poging glansrijk slaagde en het werelduurrecord naar 46 kilometer en 159 meter tilde.

De Fransman wist wel waarom: “Wielrenners zijn nooit volmaakte automaten, maar mannen met spierkracht, wat geestkracht, wat deugden en een hoop gebreken. Het maakt niet uit of je een fles champagne gedronken hebt of een sigaar gerookt. Ik heb het allemaal gedaan, maar als je je aan de start goed voelt, kun je presteren. Anders gaat het niet.”

Wat moet je vooral wel, of juist niet, doen op de dag voor de wedstrijd?

Champagne of sigaar: hoe kun je ervoor zorgen dat je de dag voor een wedstrijd optimaal doorkomt zodat je je aan de start opperbest voelt?

In deze aflevering bespreken Gerrit, Jurgen en Guido hun rituelen en routines voor de race in Renkum.

Ook gaan zij in op de do’s en don’ts die zij van de luisteraars hebben gekregen via @SlimmerPodcast op Twitter en Instagram.

Handige bronnen en links:

Video over De dag voor de wedstrijd: hoe pak je die aan?

https://www.youtube.com/watch?v=OLwkdImIg5U

Categorieën
Seizoen 5 Sport psychologie

100. Slimmer Presteren met het placebo effect

Home » Sport psychologie

Dit is de 100e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

De 100e: Slimmer Presteren met het placebo effect

INLEIDING:

Nep-cafeïne, zoutoplossingen en rode schoenen: sommige atleten gaan er harder op terwijl het prestatie-bevorderende bewijs ver te zoeken is. In hoeverre speelt geloof en verwachting een rol bij jouw sportprestatie? En kan het placebo effect juist ook negatief uitwerken? We bespreken het in de 100e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast.

Wielrenners fietsen harder met een placebo spuit

De omstreden wielersoigneur Willy Voet had er in zijn Festina-jaren geen enkele moeite mee om bij een renner een spuit te zetten als die daar om vroeg. Alleen zat herhaaldelijk in die spuit niet een verboden middel maar een simpele glucose-oplossing, zo vertelde de Belg in zijn memoires.

Het hielp een renner net zo goed: zo reed Richard Virenque zijn beste tijdrit ooit nadat Voet een nepmiddel in de kont van de Franse ronderenner had geïnjecteerd.

Water met een kleurtje werkt prima als ‘overwinningsdrank’

Ook Voets landgenoot Jef D’hont, voormalig verzorger van de Duitse Telekomploeg tijdens de hoogtijdagen van Jan Ullrich, hield ervan om wielrenners voor de gek te houden. Zijn ‘Bidon Jef’ was namelijk helemaal niet gevuld met een mengsel van onopspoorbare prestatie-bevorderende middelen, zoals D’hont menig coureur uit zijn ploeg vertelde, maar met water met een kleurtje. Het was genoeg om wielrenners beter te laten presteren, aldus D’Hont.

Het placebo effect maakt onoverwinnelijke sporters

Het zijn weliswaar anekdotes maar feit is dat slechts van een klein aantal middelen op de dopinglijst het evident is dat ze een prestatie-bevorderend effect hebben. Waarom ze dan zo populair waren (en misschien nog steeds zijn) in het wielerpeloton, heeft met het placebo-effect te maken.

De verwachting van een renner dat een middel hem sterker, fitter en alerter maakt is al genoeg om het middel te nemen en daar ook harder op te gaan.

De belangrijkste vragen over het placebo effect gaan we beantwoorden

Hoe werkt het placebo effect precies en is iedereen er even gevoelig voor? Zijn er manieren om het te versterken en kan het juist ook de verkeerde kant op werken?

In de 100e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast staat het placebo effect centraal.

Handige bronnen en links over het placebo effect

Video over De 100e: Slimmer Presteren met het placebo effect

https://www.youtube.com/watch?v=9BYW5WpvD7M

BONUS: Slimmer Presteren Pubquiz (1)

Tijdens het live event op 21 mei speelden we ook de eerste editie van de Slimmer Presteren Pubquiz: 8 vragen die makkelijk zijn voor iedereen die goed heeft opgelet in onze 100 afleveringen.

Durf jij jezelf te testen?
Luister alle vragen terug in de bonus aflevering deze week!

Over vraag 7 ontstond wat verwarring, waarna Gerrit als quizmaster de antwoordopties ‘live’ besloot aan te passen. Altijd een slecht idee! 

Bekijk hier de video: https://www.youtube.com/watch?v=joaIQHW9aLk

Categorieën
Seizoen 5 Sport psychologie Training en herstel

92. De kracht van visualisatie voor sporters: kun je trainen zonder te bewegen?

Home » Sport psychologie

Dit is de 92ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

De kracht van visualisatie voor sporters: kun je trainen zonder te bewegen?

INLEIDING:

Epke Zonderland en Erben Wennemars waren er meesters in: bewegingen oefenen door middel van visualisatie. Maar hoe effectief kun je trainen zonder daarbij in beweging te komen? En maakt het daarbij uit wat je precies doet? We bespreken het in de 92e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast.

Een bijzonder verhaal van een Olympische held in het zwembad

Het zou wederom om een piepklein verschil gaan, dat besefte Pieter van den Hoogenband. Om tienden van een seconden, misschien wel honderdsten. Eén keer goud op het koningsnummer halen was sowieso al fantastisch, maar van den Hoogenband wilde méér.

Zijn grote voorbeeld Aleksandr Popov –‘The Russian Rocket’- had de 100 meter vrij ook op twee opeenvolgende Olympische Spelen gewonnen, dus waarom dit kunstje niet proberen te herhalen?

Oefenen naast het zwembad of sport door te visualiseren

Bij de finish was misschien nog wel tijdwinst te halen. Van den Hoogenband had het aantikken  -net als iedereen trouwens- altijd met een licht gebogen pols gedaan, maar wat als hij nu zijn hand juist volledig zou strekken? Hij ging het oefenen, in het zwembad maar vooral ook buiten het bad.

In zijn hoofd dus. Thuis, op bed of in een luie stoel. Talloze keren zwom Van den Hoogenband in gedachten zijn gedroomde race. Hij voelde het startblok onder zijn voeten, hoorde het startsignaal, en merkte hoe hij het water inging. En zwom, keerde, en zwom. En hoe hij met zijn vingers naar voren gericht aantikte.

Leverde de kracht van visualisatie een gouden olympische medaille op?

Pieter van den Hoogenband won in 2004 in Athene wederom het koningsnummer in het zwemmen. Het verschil met de nummer twee was zeshonderdste van een seconde. Later kwam hij erachter dat hij bij het aantikken zijn vinger had gebroken. Dát was hem bij het visualiseren van de race nog nooit overkomen.

Voor Van den Hoogenband had visualiseren geen geheimen meer, maar wat is het precies en hoe werkt het?

In de 92e aflevering duiken we in de wetenschap achter visualisatie en zoeken uit of het zinvol is voor sporters die beter willen presteren.

Video over De kracht van visualisatie voor sporters: kun je trainen zonder te bewegen?

https://www.youtube.com/watch?v=AuV5zhnDxag