Boekbespreking “In de ban van de Barkley” met ultra-runner Michiel Panhuysen

Dit is de 74e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Boekbespreking “In de ban van de Barkley” met ultra-runner Michiel Panhuysen

INLEIDING:

Hij wordt gezien als veruit dé zwaarste ultramarathon ter wereld: de Barkley Marathons. Geen wonder dat zo weinig deelnemers de finish ervan halen: in 35 jaar slechts 15 atleten. Onze Special Guest van vandaag Michiel Panhuysen waagde zich meerdere keren aan deze slopende wedstrijd en schreef er een fijn boek over. Wat maakt ultralopen, en de Barkley in het bijzonder, zo verslavend?

Voor veel langeafstandslopers is de marathon dé ultieme afstand. Pittig maar zeker te doen met een beetje voorbereiding. Naar verwachting zullen dan ook komende zondag de meesten van de 17 duizend deelnemers aan de Rotterdam marathon (waaronder Gerrit!) de finishlijn op de Coolsingel passeren.

Maar voor deelnemers aan de Barkley marathons (nee, geen typefout) gelden totaal andere wetten. Want nadat de organisator van de race Gary ‘Lazarus Lake’ Cantrell, zoals de traditie het nu eenmaal voorschrijft, ergens in de vroege ochtend (dit keer was het om 02:03 AM) van 18 maart dit jaar een sigaret had aangestoken als sein voor vertrek, lukte het weer eens niemand om op tijd te finishen. Twee deelnemers wisten nog wel een gedeelte van het parcours, de zogeheten ‘Fun Run’, af te leggen, maar dat was het dan voor dit jaar.

Het was ook precies het idee dat Cantrell had toen hij in de jaren tachtig van de vorige eeuw de inmiddels mythische ultrarace startte. Het moest een beproeving worden die eigenlijk nét niet te doen is, hoe goed getraind een atleet ook is. Cantrell koos daarom voor een minimaal gedocumenteerde route van 100 mijl door onherbergzaam terrein in het Frozen Head State Park in Tennessee, waarbij de deelnemers maximaal mentaal uit de tent gelokt worden. Het levert iedere editie weer hartverscheurende en soms ook hilarische taferelen op, zoals ook in een aantal documentaires die inmiddels over de Barkley marathons verschenen zijn, te zien is.

Eén Nederlander lukte het om in weerwil van de curieuze selectieprocedure mee te mogen doen. Dit terwijl Michiel Panhuysen in eerste instantie heel weinig met lange afstandslopen had. Maar onze landgenoot raakte na zijn eerste kennismaking volledig in de ban van de Barkley en het ultralopen, en schreef een boek over zijn ervaringen.

In de 74e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast horen we hem erover uit.

 

SHOWNOTES:

Boek ‘In de ban van de Barkley’: https://www.amboanthos.nl/boek/in-de-ban-van-de-barkley/

 

Documentaire over de ‘Barkley Marathons: the race that eats its young’: https://www.imdb.com/title/tt2400291/

 

Documentaire van de Belgische ultraloper Karel Sabbe over de Barkley: https://www.youtube.com/watch?v=Jt3XPQFLOF8

 

Artikel van Alex Hutchinson over de -beperkte- fysiologische kennis die er is over ultramarathons: https://www.outsideonline.com/health/training-performance/ultrarunning-physiology-utmb-study/

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Glucose meten tijdens het sporten (CGM): zinvol of onzin?

Dit is de 73ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Glucose meten tijdens het sporten (CGM): zinvol of onzin?

INLEIDING:

Ook deze week wat bijzonders in de podcast: een top-atleet die een vraag stelt aan de onze podcast. In dit geval gaat het om Anne Tauber, Nederlands kampioen MTB, en tevens co-host van de Knabbel & Babbel Podcast.

Het viel haar op dat steeds meer gezonde sporters lijken te trainen met een diabetes-patch. Een medisch hulpmiddel waarmee diabetes patiënten in real-time hun glucose spiegel kunnen monitoren. 

Suikers vormen een uitstekende brandstof tijdens het sporten maar hebben een beperkte voorraad in ons lichaam. Is het daarom slim om tijdens het zwemmen, lopen of fietsen je glucosespiegel bij te houden? En hoe goed werken de huidige sensoren eigenlijk? We bespreken het in de 73e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast.

Eliud Kipchoge heeft er een. Chris Froome heeft er een. En ook Anna van der Breggen heeft er een. En de vraag is: heb jij er straks ook een? We hebben het over de CGM van het bedrijf Supersapiens: CGM staat voor continue glucose monitor en is niks anders dan een sensor in de vorm van een pleister die je op je arm plakt en die het mogelijk maakt om je suikerspiegel te meten in een app. Mensen met diabetes gebruiken zo’n systeem al veel langer, maar Supersapiens denkt dat een gezonde sporter er ook van kan profiteren.

Dat glucose een goede brandstof tijdens een lange fietsrit of het lopen van een marathon is, daar kwamen wetenschappers een eeuw geleden al achter. In 1924 namen de Pools-Amerikaanse cardioloog Samuel Levine en zijn collega’s in Boston na afloop van de marathon in de stad bloed af bij 12 deelnemers. Vier van hen bleken een hele lage concentratie glucose in hun bloed te hebben, in de buurt van 2.8 millimol per liter, een flink stuk onder de 4 millimol per liter die de geneeskunde als veilige ondergrens beschouwd. Hun lichamelijke toestand na de finish beschreef Levine als ‘zorgelijk’.

Zo zorgelijk zelfs, dat de loper met de laagste glucose spiegel een tijdje na de race ‘buiten bewustzijn en helemaal slap door de politie moest worden weggedragen’. Daar had de winnaar, de Amerikaan Clarence de Mar, helemaal geen last van. Zijn lichamelijke toestand was ‘goed’. En zijn glucose spiegel? Die bleek netjes constant te zijn gebleven tijdens zijn race.

Opmerkelijk vonden de wetenschappers de gelijkenis tussen hun bevindingen in de marathonlopers en een eerdere studie die ze op honden hadden gedaan. In de dieren zorgde een daling in de glucose spiegels ervoor dat ze slap werden en bij een forse daling zelfs het loodje legden. De onderzoekers suggereerden dat ‘tijdens een langdurende en heftige inspanning als een marathon de suikervoorraad in een mens kan opraken en dat het goed zou zijn om voor en tijdens de wedstrijd suikers en andere koolhydraten in te nemen’. Dit gaf een heel nieuw inzicht want in die tijd aten atleten rondom een wedstrijd met name eiwitrijk voedsel zoals kip, rundvlees en eieren.

De inzichten van Levine en zijn collega’s staan 100 jaar later nog steeds aan de basis van de wetenschap rondom sportvoeding. Wil een atleet lange tijd een hoog tempo aanhouden dan moet hij te allen tijde ervoor zorgen dat de glucosespiegel in zijn bloed niet teveel zakt. De oplossing hiervoor is om genoeg koolhydraten in te nemen.

Maar of het hierbij ook nuttig is om zelf je glucosespiegel bij te houden en of dat goed werkt met een CGM, dat is de vraag waarmee Gerrit en Jurgen in deze aflevering van de Slimmer Presteren Podcast aan de slag gaan.

Onze eigen gadgetfreak en topcoach Guido Vroemen heeft uiteraard al een keer met een glucosemeetpleister op zijn arm rond gelopen. Tijdens het ‘Zoomen met Vroemen’ horen we welke nieuwe inzichten hem dat heeft opgeleverd.

 

SHOWNOTES:

Nature overzichtsartikel over spiermetabolisme: https://www.nature.com/articles/s42255-020-0251-4

 

Eerste studies met de glucose patch bij gezonde proefpersonen: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC8120054/

 

Artikelbespreking in Sportgericht over ‘overbelaste’ mitochondriën: https://jurgenvanteeffelen.nl/overbelaste-mitochondrien/

 

De website van Super Sapiens, waar we ook de visual voor deze aflevering vandaan plukten: https://www.supersapiens.com/

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Biertje na het sporten: gewoon doen of liever laten staan?

Dit is de 72ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Biertje na het sporten: gewoon doen of liever laten staan?

INLEIDING:

Deze week hebben we iets te vieren met de Slimmer Presteren Podcast: we zijn regelmatig de nummer één hardloop-podcast van Nederland! Ook al zijn onze onderwerpen veel breder dan alleen hardlopen, het betekent wel dat we in die specifieke podcast categorie het meest beluisterd worden. Gaaf hè?!

En dat vieren we vandaag met een alcoholvrij biertje op de vrijdagochtend, want Gerrit drinkt al bijna 4 jaar geen druppel alcohol meer. Nou ja, bijna dan…. (voor wie goed geluisterd heeft naar de aflevering over ons avontuur in Renkum).

Deze week zoeken we uit of dat hem nou ook echt helpt bij het sporten. Want na een zware training of succesvolle race komt de tijd om te herstellen, na te genieten én te ontspannen.

Na een zware training of succesvolle race komt de tijd om te herstellen, na te genieten én te ontspannen. Een ijskoud biertje smaakt hier dan prima bij.

Maar moet dit per se een Radler zijn?
Is een beetje alcohol op zijn tijd van invloed op je sportprestatie? We bespreken het in de 72e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast.

Wielrenners zijn dol op bier

Bier en wielrennen gaan prima samen. Althans, als je Google moet geloven. Zo is Kwaremont ‘het bier van kopmannen en kopvrouwen’, biedt Koerspret een pakket aan met hét bier voor wielergekken ‘om te genieten voor of na het fietsen’ en kun je in de Utrechtse Heuvelrug op gravelbikeweekend met ‘fun, burgers en bier’.

Hardlopers drinken liever wijn

Het fietsen staat niet alleen in het verheerlijken van een alcoholische versnapering tijdens of na het sporten. Zo staat er deze maand in Zuid-Limburg een wijnmarathon op het programma, waarbij het parcours langs verschillende wijngaarden loopt waar de deelnemers wijn kunnen proeven.

Tijdens de ‘Marathon du Médoc’ in 2019 was zelfs om elke twee kilometer niet een traditionele drinkpost met dorstlesser en water te vinden, maar waren de bekertjes met wijn gevuld.

Waarom drinken fitte mensen meer alchohol?

Het roept de vraag op of sporters inderdaad méér alcohol drinken dan bankzitters en waarom dat zo is. En hebben bier of wijn geen invloed op de sportprestatie en het herstel na een training?

In deze aflevering van de Slimmer Presteren Podcast duiken Gerrit en Jurgen in de wetenschappelijke studies op het gebied van ‘alcohol en sport’.

Tijdens het ‘Zoomen met Vroemen’ horen zij van sportarts en topcoach Guido Vroemen hoe nauwgezet hij de alcoholinname van zijn atleten in de gaten houdt.

 

 

SHOWNOTES:

De Tweet van Jurgen waar het allemaal mee begon: https://twitter.com/JvTeeffelen/status/1435894534106386433

 

Artikel van Alex Hutchinson dat een toptweet opleverde: https://www.outsideonline.com/health/running/exercise-alcohol-research/

 

Cijfers Trimbos over alcoholgebruik van sporters: https://expertisecentrumalcohol.trimbos.nl/items/details/alcoholgebruik-door-sporters

 

Factsheet alcohol van Topsport Topics: https://www.topsporttopics.nl/sportwetenschap/factsheet/factsheet-alcohol/

 

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Wat is de slimste manier om je race in te delen?

Dit is de 71e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Wat is de slimste manier om je race in te delen?

INLEIDING:

Hard of behoudend van start gaan, wel of niet overhouden voor de finish: de Olympische Spelen in Tokio gaven een mooi inkijkje in de racestrategie die verschillende topatleten hanteren. Welke aanpak levert het meeste succes en waarom? Je hoort het in de 71e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast.

Winnaars hebben altijd gelijk. We kunnen daarom niet anders concluderen dat tijdens de afgelopen Olympische marathon Eliud Kipchoge de beste racestrategie had. Redelijk hard in één tempo beginnen en dan maar wachten tot andere atleten het bijltje erbij neer gooien. Dat gebeurde ook, de een wat eerder dan de andere, maar de groep dunde lekker uit op die manier.

Toch was de Keniaan er  niet helemaal gerust op: na dertig kilometer versnelde hij nog wat en liet daarmee alle overgebleven concurrenten in de kopgroep achter. Het gaf het beoogde resultaat: Kipchoge kwam in zijn uppie over de finishlijn, bijna anderhalve minuut voor de nummer twee Abdi Nageeye.

Kipchoge hoefde maar één keer te knallen in Japan. Dat was anders voor Sifan Hassan, want die moest haar energie over een ruime week zien te verdelen. In totaal liep de Nederlandse zes wedstrijden voor drie verschillende disciplines: drie keer moest ze aan de bak voor een 1500 meter, tweemaal voor de 5000 meter en de 10 kilometer vormde het slotstuk.

Hassans plan werkte feilloos: op alle drie de onderdelen wist ze goud te bemachtigen. Bovendien was ze na haar laatste race, de 10 kilometer, volledig uitgeput: ze had de puf niet meer om haar handen in de lucht te gooien en op haar benen te blijven staan. Ze had haar energiepuzzel in Tokio perfect opgelost.

Hoe delen toplopers hun race in en waarom doen ze het op deze manier?
Maakt het uit om welke afstand het gaat? Benaderen mannen hun wedstrijd anders dan vrouwen?
En hoe adviseert coach Guido Vroemen zijn atleten Jetze Plat en Anne Terpstra om hun races in te delen?

In deze aflevering van de Slimmer Presteren Podcast gaan we op zoek naar de perfecte racestrategie.

 

SHOWNOTES:

Onze vorige aflevering over pacing: https://slimmer-presteren-podcast.nl/captivate-podcast/pacing-energie-verdelen-tijdens-de-race-hoe-doe-je-dat-slim/

 

Analyse van Sifan Hassans race: https://jurgenvanteeffelen.nl/sifan-hassans-uitgekookte-racestrategie/

 

Review uit 2020 waarin alle racestrategieën op een rij zijn gezet: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32599344/

 

Artikel over de hazende lampjes: https://jurgenvanteeffelen.nl/lampjes-als-hazen-helpen-ze-een-atleet-om-harder-te-lopen/

 

Alex Hutchinson over de ‘finishing kick’: https://www.outsideonline.com/health/training-performance/finishing-kick-running-physiology/

 

Amsterdamse studie naar het nut van microvariaties in tempo: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33691285/

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast

Hoeveel en welke soort hardloopschoenen heb je nodig?

Dit is de 70ste aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, over sport, onderzoek en innovatie. In deze aflevering hebben Gerrit en Jurgen het over:

Hoeveel en welke soort hardloopschoenen heb je nodig?

INLEIDING:

Als er één attribuut is waar hardlopers niet zonder kunnen -oké, barefoot runners uitgezonderd- dan zijn het wel de schoenen. Alleen: met zoveel verschillende modellen voorhanden, maakt het dan eigenlijk nog uit welke schoen je aantrekt? We vragen het deze 70e aflevering van de Slimmer Presteren Podcast aan onze Special Guest, hardlooptrainer en schoenenfetisjist Patrick Stastra.  

Er waren tijden dat schoenen er echt niet toe deden bij het hardlopen. Zo won Abele Bikila de Olympische marathon in 1960 in Rome op blote voeten en verscheen in de jaren ’80 de Zuid-Afrikaanse middellange en langeafstandsloopster Zola Budd blootvoets aan de start van haar wedstrijden op de baan. Schoenen waren er hoogstens om de voeten te beschermen of comfort te geven, maar verder gaven ze door hun gewicht vooral onnodige ballast aan de voeten.

En het voorkomen van blessures dan? Mwah, het percentage hardlopers dat een blessure oploopt, is decennia lang al constant. Het is vooral dat de schoenenfabrikanten met hun gladde praatjes over anti-pronatie en innovatieve zooltjes hardlopers zover kregen om veel geld uit te geven aan schoeisel, maar voor de rest leek het allemaal weinig uit te maken wat je aan je voeten deed tijdens het hardlopen.

De tijden zijn veranderd. Tijdens de afgelopen Olympische race was er geen enkel hardlooponderdeel waar het níet over de schoenen ging. Hardloopschoenen kunnen je vleugels geven, zo lijkt het als je alle verhalen over de revolutionaire springveerschoenen met een zool van veerkrachtig schuim en een carbonplaat erin moet geloven.

Maar er zijn zoveel verschillende modellen op de markt: maakt het daarbij nog uit welke schoen je kiest?

Waar moet je opletten wanneer je op zoek gaat naar nieuw schoeisel?

Is één paar genoeg of slijten die te snel wanneer je vaak loopt?

Het zijn vragen waar Patrick Stastra, onze gast in deze aflevering van de Slimmer Presteren Podcast, wel raad mee weet.

 

SHOWNOTES:

Overzichtsartikel uit 2015 naar oorzaken van hardloopblessures: https://bjsm.bmj.com/content/49/20/1290

 

Aflevering 37, met Special Guest Wouter Hoogkamer: https://slimmer-presteren-podcast.nl/captivate-podcast/nieuwe-hardloopschoenen-wat-valt-er-nog-te-winnen-met-wouter-hoogkamer/

 

—-

De Slimmer Presteren Podcast is een initiatief van Gerrit Heijkoop en Jurgen van Teeffelen. Vanaf begin 2020 bespreken zij wekelijks een onderwerp op het gebied van sport, onderzoek en innovatie.

 

Zie ook:

WEB: https://slimmer-presteren-podcast.nl

INSTAGRAM: https://www.instagram.com/SlimmerPodcast

TWITTER: https://twitter.com/SlimmerPodcast

PODCAST PLAYERS: https://slimmer-presteren.captivate.fm/listen

VRIEND VAN DE SHOW: https://vriendvandeshow.nl/slimmerpodcast